2021eko ekainaren 11tik abuztuaren 9ra, Art House Zinema aretoak jatorrizko bertsioko zine ziklo berri bat eskainiko du, gaztelaniazko azpitituluekin. Bederatzi film proiektatuko dira, saio bikoitzarekin. A Contracorriente eta Avalonekin lankidetzan.

Doako sarrera telefonoz erreserbatu ondoren (Tel.: 94 415 50 97) proiekzioaren egunean bertan, 9:00etatik saioa hasi baino ordubete lehenago arte. Pertsona bakoitzeko gehienez bi eserleku erreserbatu ahal izango dira, eta horiei zenbaki bat esleituko zaie. Maskara erabiltzea nahitaezkoa izango da.

Oraintsuko zinemaren aztarnak

 

Elezahar zinefaga baten arabera, hirugarren Rockyren porrotak mundu mailako zinema-emanaldien protokoloa aldatu zuen. Ordura arte, 80ko hamarkadaren hasieran, filmak plaza nagusietan estreinatzea zen erakustaldi-politika; hiri handietatik ertainetara pasatzen zen, eta hiri horietatik herrietara. Hilabete batzuk geroago, auzoko zinemek berritze-programarik txalotuenak berreskuratzen zituzten. Eta urte batzuk geroago, programa bikoitzetan.

Horrela, filmek gehiago irauten ziguten eta hobeto laguntzen ziguten. “Rocky III” ren deskalabruak, kritika negatiboen zaparrada batekin, sistema apurtu zuen. Lehen asterako, inork ez zuen filma ikusi nahi izan.

Erantzuna berehalakoa izan zen. Kritikei aurre egiteko modu bakarra, debekatzea ez izatea -batzuk pozik egongo lirateke- aldi bereko estreinaldiak egitea zen. Globalizazioaren preludioa zen. Horrela, kritikek letaginak erakusten zituztenerako, lehen aste horretan, diru-bilketarik handienean, hondoratzearen zati bat salbatzen zuen. Beste garai batzuk ziren, berrogei urte lehenagokoak. Orain gero eta kritika gutxiago daude, eta ia ez da irakurtzen, baina duela hamarkada batzuetatik, horren guztiaren ondorioz, ia ez dute bizirik irauten filmek, estreinaldiaren datetatik harago.

BilbaoArteko Art House Zinemak proposatzen duen udako ziklo honek, kasu askotan azkarregi igaro zen zinema horren azken arrasto batzuk aldarrikatu nahi ditu. Horren ondorioz, David Cronenbergen “Crash” izeneko birjarpenarekin hasiko gara, eta Florian Henckel von Donnersmarcken “Iraganaren itzala” rekin amaituko dugu, XX. mendearen bigarren erdiko Europaren artearen eta denboraren ibilbidea.

Pandemiaren ondorio “kolateralki positiboetako bat” zera da, duela urte batzuetatik hona, estreinaldien presioarekin inoiz tarterik aurkitzen ez zuten gure zinemaren ornodun piezak berreskuratzen ari direla. Horrela gertatu zen Wong Kar-wairen atzera begirako zikloarekin eta horrela gertatuko da David Lynchen atzera begirako zikloarekin. Eta horrela gertatu zen “Under the skin” ren estreinaldi berantiar baina interesgarriarekin, banpiro-estralurtar baten fabula distopikoa.

Bederatzi hitzordu dira, eta bederatzi filmen arrastoak oharkabean pasa zitezkeen, baina barruan pieza bakar, bitxi bihurtzen dituen pultsio bat bizi da. Horietan, maisu zaharren arrastoa dago, Godardetik Malickera; dokumentalak daude, Fellini intimo batetik P.J. Harvey baten bidaia horretara, islatzen duen irudiaren zain beti, eta, are gehiago, westernaren indarraldia, “Sisters anaiak” eta arte garaikideko tenpluen aurpegi ezkutua, “The Square”, edo irrigarria eta sublimea azuleju baten espazio estuan mugitzen diren tokian.

 

Film eta dokumentalen zikloa: «Oraintsuko zinemaren aztarnak» (Ekainaren 11tik abuztuaren 9ra)

Ekainak 11 Ostirala eta 14 Astelehena, 19:00

Crash, David Cronenberg

Kanada, 1996, 98’

Zuzendaritza: David Cronenberg
Gidoia: David Cronenberg. Eleberria: J.G. Ballard
Musika: Howard Shore
Argazkigintza: Peter Suschitzky
Aktoreak: James Spader, Holly Hunter, Elias Koteas, Deborah Kara Unger, Rosanna Arquette, Peter MacNeill

Inork ez luke normaltzat joko James Ballarden bizitza. 30 urterekin, bera eta bere emaztea Catherine, maitasuna adierazteko modu berrien bila dabiltza. Haien bizitza sexualean arriskura ohituak, auto istripu batek ezagutzen dutena baino mundu bitxi eta bihurriago batera eramango ditu. Lana amaitu ondoren etxera itzultzean, Jamesek beste auto batekin talka egingo du, Helenek gidatua. Hasiera-hasieratik, erakarrita sentitzen dira biak. Horrela, harreman basati eta suntsitzaile bat hasten dute, non sexua eta heriotza protagonista absolutu bihurtzen diren. Hala ere, ez dira izango beren pasioa muga-mugan bizi nahi duten bakarrak.

Ekainak 18 Ostirala eta 21 Astelehena, 19:00

Under the skin, Jonathan Glazer

AEB/Britaina Handia/Suitza, 2013, 108’

Zuzendaritza: Jonathan Glazer
Gidoia: Walter Campbell, Jonathan Glazer. Eleberria: Michel Faber
Musika: Mica Levi
Argazkigintza: Dan Landin
Aktoreak: Scarlett Johansson, Paul Brannigan, Robert J. Goodwin, Krystof Hádek, Scott Dymond, Michael Moreland

Estralurtar bat, emakume misteriotsu baten gorputzean, Eskoziako kaleetatik deboilatzen ari da, gizon bakarti eta fidatuak zorigaiztoko destino batera arrastaka eramanez. Michel Faberren izen bereko eleberriaren egokitzapena, Under the Skin, gure mundua estralurtar baten begietatik ikusteko aukera ematen digu.

Ekainak 25 Ostirala eta 28 Astelehena, 19:00

Fellini de los espíritus, Selma Dell’Olio

Belgika/Frantzia/Italia, 2020, 90’

Zuzendaritza: Selma Dell’Olio
Musika: Antonio Fresa
Argazkigintza: Daniele Botteselle
Aktoreak: Dokumentala

Federico Felliniren “mundo ikusezina”, espirituala eta naturaz gaindikoa, lehen aldiz kontatzen duen film dokumentala, argitaratu gabeko artxiboko material apartekoen, bere filmetako irudien eta elkarrizketa esklusiboen bidez.

Bizitzaz erabat maiteminduta, Fellinik bere bizitza zeharkatu zuen bere zentzuaren bila. Bere jaiotzaren mendeurrena ospatzeko, dokumentalak sakon ikertzen du bere pasioa, eta “misterio” gisa definitu zuen beste aukera batzuen, beste dimentsio batzuen, beste bidaia batzuen eta izpirituak eta adimenak hegan egin dezaketen guztiaren bilaketa zorrotza eginez.

Uztailak 2 Ostirala eta 5 Astelehena, 19:00

A dog called money, Seamus Murphy

Bretaina Handia/Irlanda, 2019, 90’

Zuzendaritza: Seamus Murphy
Gidoia: Seamus Murphy
Musika: P.J. Harvey
Argazkigintza: Seamus Murphy
Aktoreak: Documental

Seamus Murphy argazkilari sarituak PJ Harveyren The Hope Six Demolition Project (2016) lanaren sortze prozesua ikertzen du. Idatzi nahi zituen herrialdeen esperientzia zuzenki bilatuz, Harvey Murphyrekin joango da bere bidaia batzuetan, berarekin Afganistan, Kosovo eta Washington DCn elkartuz. Harveyk hitzak eta Murphy irudiak biltzen ditu.

Uztailak 9 Ostirala eta 12 Astelehena, 19:00

Knight of cups, Terrence Malick

AEB, 2015, 118’

Zuzendaritza: Terrence Malick
Gidoia: Terrence Malick
Musika: Hanan Townshend
Argazkigintza: Emmanuel Lubezki
Aktoreak: Christian Bale, Cate Blanchett, Natalie Portman, Brian Dennehy, Antonio Banderas, Freida Pinto

Rick (Christian bale) Hollywooden ari da lanean eta munduko gailurrera iritsi da. Gizon batek desira dezakeen guztia dauka eta, hala ere, hutsik sentitzen da. Bere burua deskubritzeko bidaian, bere aita eta anaiarekin, bere emazte ohiarekin (Cate Blanchett) eta bere maitalearekin (Natalie Portman) eta bere burua baino askoz gehiago ezagutzen dutela diruditen hainbat emakumerekin egingo du topo.

Uztailak 16 Ostirala eta 19 Astelehena, 19:00

Los hermanos Sisters, Jacques Audiard

AEB/Espainia/Frantzia/Errumania, 2018, 120’

Zuzendaritza: Jacques Audiard
Gidoia: Jacques Audiard, Thomas Bidegain. Eleberria: Patrick Dewitt
Musika: Alexandre Desplat
Argazkigintza: Benoît Debie
Aktoreak: Joaquin Phoenix, John C. Reilly, Jake Gyllenhaal, Riz Ahmed, Allison Tolman, Rebecca Root

1850. urtea da. Charlie eta Eli Sisters (Joaquin Phoenix eta John C. Reilly) mundu basati batean bizi dira, urrearen sukarrean. Pistolariak dira eta eskuak odolez zikinduta dituzte. Bere anaia txikiagatik dena emango lukeen arren, Eli (Reilly) introspektiboak bizitza normal bat izan ahal izatearekin amesten du. El Comodoro ren enkargu batek, urrezko kimikari bilatzaile bat ezabatu nahi duenak, Oregonetik Kaliforniara eramango ditu, bi anaien arteko lotura frogatuko duen bidaia iniziatiko batean.

Uztailak 23 Ostirala eta 26 Astelehena, 19:00

El libro de imágenes, Jean-Luc Godard

Frantzia/Suitza, 2018, 85’

Zuzendaritza: Jean-Luc Godard
Gidoia: Jean-Luc Godard
Aktoreak: Documental

Ezer ez, isiltasuna izan ezik. Ezer ez, abesti iraultzaile bat izan ezik. Jean-Luc Godarden arabera, sei zatitan banatutako filma da hau, eta lehenengo bostak “sarrera oso luzea […], eskua ikusi aurretik bost hatzak bereizita ikusiko bagenitu bezala”, seigarrena, petrolio-baliabiderik gabeko fikziozko emirerri bateko buruzagi batek sortutako iraultza faltsu bati buruzko “fabula moduko bat” delarik.

Uztailak 30 Ostirala eta Abuztuak 2 Atelehena, 18:30

The square, Ruben Östlund

Alemania, Dinamarka, Frantzia, Suedia, 2017, 144’

Zuzendaritza: Ruben Östlund
Gidoia: Ruben Östlund
Argazkigintza: Fredrik Wenzel
Aktoreak: Claes Bang, Elisabeth Moss, Dominic West, Terry Notary, Christopher Læssø, Marina Schiptjenko

Christian aita dibortziatua da, bere bi alabei denbora eskaintzen diena, arte garaikideko museo baten programatzaile estimatua da eta auto elektriko bat gidatzen duten eta kausa humanitario handiak babesten dituzten pertsonen mota horretakoa da. “The Square” izeneko hurrengo erakusketa prestatzen ari da, bisitariak altruismora bultzatzen dituen eta beren antzekoekiko dituzten betebeharrak gogorarazten dizkien instalazio baten inguruan. Baina Christiani telefono mugikorra lapurtzen diotenean, bere erreakzioak ez du hain zuzen leku onean uzten…

Abuztuak 6 Ostirala eta 9 Astelehena, 17:30

La sombra del pasado, Florian Henckel von Donnersmarck

Alemania, 2018, 188’

Zuzendaritza: Ruben Östlund
Gidoia: Ruben Östlund
Argazkigintza: Fredrik Wenzel
Aktoreak: Claes Bang, Elisabeth Moss, Dominic West, Terry Notary, Christopher Læssø, Marina Schiptjenko

Kurt Ekialdeko Alemaniako arte ikasle gazte bat da. Bere ikaskidearekin, Ellierekin, maiteminduta dago. Ellieren aitak, Seeband irakasleak, mediku famatu bat, ez du bere alabaren harremana onartzen eta suntsitzeko erabakia hartu du. Horietako inork ez daki duela hamarkada batzuk egindako krimen izugarri batek haien bizitzak lotzen dituela.

2006an Oscar saria irabazi zuen zuzendariarena, Besteen bizitza lanagatik.