2019ko urriaren 7tik 10era Portugaleko filma laburren ziklo bat eskainiko du Art House Zinemak, jatorrizko bertsioan azpitituluekin, Cultura Portugal, Camões eta Embajada de Portugal-i esker.

Sarrera dohainik aretoa bete arte.

El novísimo cine portugués

Fue en la década de los años 90 cuando, como una aparición, se empezó a percibir que desde una industria tan aparentemente periférica como la portuguesa, era posible alumbrar cine de calidad con identidad propia. De repente, el cine portugués, más allá de algunos nombres icónicos que en su singularidad llevaban escrito lo insólito de su existencia, se reveló como un emergente manantial de nuevo/as y bueno/as cineastas. Aquella cinematografía tan cercana y vecinal no facturaba decenas de estrenos cada año, su producción estaba lejos de ese centenar largo de películas que se producen en el estado español, pero la calidad media del conjunto, el riesgo y la personalidad media de esa cinematografía era sorprendentemente envidiable.

En la Fundación BilbaoArte llevamos toda una década sosteniendo de manera regular un encuentro con el cine portugués y con su cultura. Por el Art House Zinema han pasado nombres consagrados de ese cine nacido en los 90 y convertido ahora en una referencia insoslayable. El cine de sus mejores autores, de Pedro Costa a Miguel Gomes, las huellas de sus más relevantes y singulares cineastas, de Joao César Monteiro a Manoel de Oliveira y, por supuesto, una antología de las mejores películas producidas por Paulo Branco pasando por la “masterclass”, dentro del homenaje que le dedicaba Zinegoak, de Joao Pedro Rodrigues, han sido algunas de las citas que el cine portugués ha tenido en el Art House Zinema de BilbaoArte.

Este otoño la tradicional incursión en el mejor cine portugués del presente incluye un apasionando recorrido por 15 de sus cortometrajes mejor recibidos de los últimos años. Entre esos quince cortometrajes se encuentran los nombres de los y las cineastas llamado/as a marcar el futuro de la producción cinematográfica de Portugal. Quince ventanas para asomarse a un país en el que la creación cinematográfica se realiza desde la sensibilidad y la inteligencia con el reconocible sabor de la personalidad propia de un país, de una cultura.

Zine portugaldarreko zikloa: «Portugaleko zinema berriena» (Urriaren 7tik 10era)

Urriak 7, 19:30: 1. PROGRAMA

«Semente Exterminadora»
Pedro Neves Marques

Fikzioa | 2017 | Portugal, Brasil | 26’

Jatorrizko hizkuntza: Portugués de Brasil
Gidoia: Pedro Neves Marques
Argazkigintza: Carolina Marsiaj Costa
Soinua: Nuno da Luz
Muntaia: Pedro Neves Marques
Protagonistak: Zahy Guajajara, Luiz Felipe Lucas

Sinopsia

Petrolio jario batek Brasileko kostaldea kutsatu du. Capivara, petrolio plataforma bateko langilea, Rio de Janeirora eramana izan da, non herritarrek ez dakiten ezer hurbiltzen ari den hondamendiaz. Arriskutsua izan arren, Capivarak itsaso betean dauden erauzketa zelaietara itzuli nahi du.

«Madness»
João Viana

Fikzioa | 2018 | Portugal, Frantzia, Guinea, Mozambique, Qatar | 13′

Gidoia: João Viana
Argazkigintza: Sabine Lancelin
Muntaia: Edgar Feldman, Paulo Carneiro
Protagonistak: Ernania Rainha, Hanic Corio

Sinopsia

Maputoko ospitale psikiatriko batetik ihes egin du Ernaniak, bere seme (Zacaria) eta fartrizida gerrilletan borrokan ari den senarraren bila. Emakumearen zoramena apurka-apurka nahasiz doa haren herrialdeko utopia kolektiboaren ametsarekin eta Afrikako kontinentearekin orokorrean: egungo txiroena, baina baliabideetan aberatsena dena.

«Coelho Mau»
Carlos Conceição

Fikzioa | 2017 | Portugal, Frantzia | 30′

Jatorrizko hizkuntza: Francês, Português
Gidoia: Carlos Conceição
Argazkigintza: Vasco Viana
Muntaia: António Gonçalves
Soinua: Rafael Gonçalves Cardoso, Xavier Thieulin
Protagonistak: Carla Maciel, João Arrais, Julia Palha, Matthieu Charneau

Sinopsia

Gazte errebelde batek, haren amaren maitalea zigortu du. Laztanak edertasuna eta lazturaren artean. Nerabe jainkoek ezarritako moralaren aurka egin dute. Heriotza ume itxurarekin izan da prostituitua.

Urriak 8, 19:30: 2. PROGRAMA

«Thursday Night»
Gonçãlo Almeida

Fikzioa | 2017 | Portugal | 8′

Gidoia: Gonçãlo Almeida
Argazkigintza: JP Garcia
Muntaia: Ricardo Saraiva
Musika: Gonçãlo Almeida, Zé Valério
Soinua: Ania Przygoda
Protagonista: Bimbo

Sinopsia

Arrotz muzin batek Bimbo bisitatzen du gauaren erdian hil ala biziko mezu bat helarazteko.

«Rio Entre as Montanhas»
José Magro

Fikzioa | 2018 | Portugal | 10′

Jatorrizko hizkuntza: Mandarin
Zuzendaritza: José Magro
Gidoia: José Magro, Miguel da Santa, Tiago Carvalho
Argazkigintza: Miguel da Santa, Tiago Carvalho
Muntaia: José Magro, Miguel da Santa, Tiago Carvalho
Soinua: Dinis Henriques, Tiago Cardoso
Protagonistak: Kong Wei Si, Wu Yi Fan, Niu Jin

Sinopsia

Gazte bat maitatzen hasten den bezalaxe, ibaiak bere bidea aurkitu behar du mendien artean.

«Água Mole»
Alexandra Ramires (Xá),
Laura Gonçalves

Dokumentala, Animazioa | 2017 | Portugal | 10′

Jatorrizko hizkuntza: Portugués
Gidoia: Alexandra Ramires (Xá), Carolina Freitas, Laura Gonçalves
Musika: Nico Tricot, Ricardo Santos Rocha
Muntaia: Alexandra Ramires (Xá), Laura Gonçalves
Soinua: Pedro Marinho, Pedro Ribeiro
Animazioa: Alexandra Ramires (Xá), Cátia Vidinhas, Inês Teixeira, Laura Gonçalves, Pedro de Almeida
Off ahotsa: Conceição Esteves, Diamantino, Fernando Escaleira, Horácia Alves

Sinopsia

Herrixka bateko biztanleek ez dute ahanzturan ito nahi. Aurrerapenaren ideia guztiaren gainetik gailentzen den mundu batean, etxe hau flotean dago.

«Agouro»
David Doutel, Vasco Sá

Animazioa | 2018 | Portugal, Frantzia | 15′

Jatorrizko hizkuntza: Portugués
Gidoia: David Doutel, Pedro Bastos, Vasco Sá
Musika: David Doutel
Soinua: Pedro Marinho
Animazioa: Boris Brenot, Miguel Lima, Remi Juillet

Sinopsia

Negu gorriak ibai bateko gainazala izoztu du, bi lehengusu bizi dira etxe batetik gertu. Egun horretan handitzen den haize hotzaren baitan, bien arteko erlazioa lazten da, mugaraino heldu arte.

«Tudo o que Imagino»
Leonor Noivo

Fikzioa | 2017 | Portugal | 30′

Gidoia: Leonor Noivo, André Simões
Argazkigintza: Vasco Viana, João Vagos, Leonor Teles
Muntaia: João Braz E Joana Góis
Soinua: Rafael Cardoso
Musika: Finex
Protagonistak: André Simões, Emmy Soares, Alba Baptista, Gustavo Vargas, André Marques, Finex, Abby Injai, Ermelita Capieque, Carla Monteiro, Zé Simões, Dulci Dji, Malan, Fatu Injai

Sinopsia

Nerabezaroaren bukaera, eskolaren bukaera, lan-munduan murgildu aurretik Alcoitão auzoko lagun talde baten azken uda. Heldurik gabe inguruan, bakoitzak nahi duena egiteko aukeraren ilusioa. Andrék, bizitzan egiten duen bezalaxe inprobisatzen du rapean, askatuko duen bide baten bila dabil, hurbil daukanarengandik eta dakien horrengandik ihes egiten saiatzen da, ezingo dio, baina, ihes egin bere buruari.

Urriak 9, 19:30: 3. PROGRAMA

«Altas Cidades de Ossadas»
João Salaviza

Fikzioa | 2017 | Portugal | 18′

Jatorrizko hizkuntza: Crioulo Cabo Verdeano e Português
Gidoia: João Salaviza, Renée Nader Messora, Carlos Furtado “Karlon Krioulo”
Fotografía: Vasco Viana
Muntaia: João Salaviza, Edgar Feldman
Soinua: Rafael Cardoso, Xavier Thieulin
Protagonistak: Carlos Furtado “Karlon Krioulo”, Manuel Cabral “Xama”, Maria do Céu Magalhães, Leonor Ferreira

Sinopsia

Karlon, Pedreira dos Húngarosen jaioa eta rap kreolearen aitzindariak, ostatua eman zitzaion auzotik ihes egin zuen. Bero tropikal bortitzeko gauetan esna. Azukre kanabera artean, zarata bat. Karlonek kantatzeari uzten dio.

Altas cidades de Ossadas oroitzapenen, jazarpen instituzionalaren eta denboraldi ilun batean murgildutako istorien hurbilketa inkisitibo eta irudimentsua da.

«Coup de Grace»
Salomé Lamas

Fikzioa | 2017 | Portugal | 25′

Gidoia: Salomé Lamas, Isabel Pettermann
Argazkigintza: Rui Xavier
Muntaia: Salomé Lamas, Francisco Moreira
Soinua: Miguel Martins
Protagonistak: Miguel Borges, Clara Jost, João Pedro Benard, Gabriel Abrantes, Margarida Lucas, Alvaro Covelo, Pinto workers

Sinopsia

Leonor bidaiatik itzuli da aitak (Francisco) jada itxaroten ez duen egun batean. 24 orduko denboran errealitate harrigarria biziko dute, in crescendo doan Franciscoren ezinegonak gidatuta, itxurazko normaltasun baten erregistroan.

«Como Fernando Pessoa Salvou Portugal»
Eugène Green

Fikzioa | 2018 | Portugal | 26′

Gidoia: Eugène Green
Argazkigintza: Raphaël O’byrne
Muntaia: Valérie Loiseleux
Soinua: Henri Maïkoff, Benoît De Clerck, Stéphane Thiebaut
Protagonistak: Carloto Cotta, Manuel Mozos, Diogo Dória, Alexandre Pieroni Calado, Ricardo Gross, Mia Tomé, Eugène Green

Sinopsia

20.hamarkadan, Fernando Pessoa poetak, haren enplegatuen eskaeraren erantzunetan,Coca-Louca edariarentzat publizitate-eslogan bat sortzen du, zeinek garaiko gobernu autoritarioaren izua sorraraziko duen.

«Russa»
João Salaviza, Ricardo Alves Jr.

Dokumentala, Fikzioa | 2018 | Portugal, Brasil | 20′

Gidoia: João Salaviza, Ricardo Alves Jr., Renée Nader Messora, Germano Melo
Argazkigintza: Renée Nader Messora
Muntaia: João Salaviza, Ricardo Alves Jr.
Soinua: Léo Bortolin
Protagonistak: Alberto Moreira, Helena Campos, Maria Antonieta

Sinopsia

Russa Bairro do Aleixo no Portora itzultzen da, semearen urtebetetzea ospatzeko ahizpa eta lagunak bisitatzera. Topaketa labur honetan, Russa bere auzoko memoria kolektibora itzuliko da, non bostetik hiru dorrek oraindik zutik dirauten.

«Ride»
Paul Bush

Animazioa | 2018 | Portugal, Erresuma Batua | 6′

Gidoia: Paul Bush
Argazkigintza: Paul Bush, Manuel Barros, Milton Pacheco
Muntaia: Paul Bush
Musika: Conjunto Típico do Val
Soinua: Andy Cowton
Animazioa: Paul Bush (Técnica: Pixilation)
Protagonistak: Bernardo Santo Tirso, João Cardoso

Sinopsia

Motozikleta ikonikoen diseinuaren eta 50 eta 60.hamarkako kulturaren omenaldi honetan ehundaka motozikleta fotogramaz fotograma dira animatuak. Gidari batek bere motorra prestatu eta landa zabalera eta etorkizunerako bidaia idealizatuari ekiten dio.

«Entre Sombras»
Mónica Santos, Alice Guimarães

Animazioa| 2018 | Portugal, Frantzia | 13′

Gidoia: Mónica Santos, Alice Guimarães
Argazkigintza: Manuel Pinto Barros
Muntaia: Mónica Santos, Alice Guimarães
Musika: Pedro Marques
Soinua: Paul Josselin, Kévin Feildel, Bertrand Boudaud
Animazioa: Mónica Santos, Alice Guimarães (Técnicas: Pixilation, Stop Motion)
Protagonistak: Sara Costa, Gilberto Oliveira

Sinopsia

Natália, bere lan aspergarrian harrapatuta, bihotz lapurtu baten bilaketan murgiltzen da. Bihotzak banku batean utzi daitezkeen mundu batean, protagonista gurutzebide batean agertzen da: bihotza eman edo gorde.

«Equinócio»
Ivo M. Ferreira

Fikzioa | 2018 | Portugal | 19′

Gidoia: Edgar Medina, Ivo M. Ferreira
Argazkigintza: João Ribeiro
Muntaia: Sandro Aguilar
Soinua: Ricardo Leal
Protagonistak: Adriano Luz, Alba Baptista, Ivo Miguel, Margarida Vila-Nova

Sinopsia

Uste dut oroituko zaitudala, baina ez nago ziur.